Basın Bülteni
5 Şubat 2026, Uygur tarihinde yakın dönemin en travmatik ve belirleyici biri olan Gulja Katliamı’nın 29. yıldönümünü işaret etmektedir. 5 Şubat 1997’de, Doğu Türkistan‘ın Gulja şehrinde, Çin güvenlik güçleri barışçıl bir Uygur gösterisini şiddetle bastırmış; yüzlerce Uygur genci katletmiş, tutuklamış ve zorla ortadan kaybetmiştir.
Katliama yaklaşan dönemde, Gulja’daki Uygur gençleri, ahlaki rehberlik, toplum sorumluluğu ve gençlik eğitimi üzerine odaklanan geleneksel Uygur kültürel ve dini toplantıları olan Meshrep’in canlandırılmasıyla artan sosyal sorunlara çözüm olmaya çalışmıştı . Bu toplantılar, toplumsal uyumu güçlendirmede ve Uygur kültürel ve dini değerlerinin canlandırılmasında önemli bir rol oynamaktaydı. Bu topluluk öncülüğündeki çabaları desteklemek yerine, Çinli yetkililer Meshrep’i bir tehdit olarak görmüş, toplantıları yasakladı ve genç organizatörleri tutuklamıştır.
5 Şubat 1997’de, 500’den fazla Uygur, gözaltına alınan gençlerin serbest bırakılmasını ve temel hak ve özgürlüklerin çağrısında bulunmak için barışçıl bir şekilde toplanmıştır. Yanıt hızlı ve acımasızdır. Silahlı polis güçleri göstericilere karşı baskı yapmış, ateş açmış, kitlesel tutuklamalar gerçekleştirmiş ve o günün çok ötesine kadar uzanan bir baskı kampanyası başlatmıştır. Takip eden aylarda Ghulja, sayısız Uygur ailesini mahveden yaygın keyfi gözaltılar, kayboluşlar ve toplu cezalara tanık olmuştur.
Uygur Araştırmalar Merkezi İcra Direktörü Gulja’daki katliamın unutulmamasına dikkat çeken şu değerlendirmeyi yapmıştır:
“Gulja Katliamı, Çin Komünist Partisi’nin Uygur halkını bastırmak ve yok etmek için kasıtlı ve uzun vadeli planının ilk işaretlerinden biriydi. Ayrıca, geleneksel Meshrep toplantılarıyla kültürel ve dini miraslarını canlandıran Uygur gençlerini hedef aldığı için ciddi bir dini zulüm eylemiydi. Gulja’daki şiddet, daha sonra tüm Uygur nüfusunu saracak olan sistematik baskı, dini uygulamaların suç haline getirilmesi ve kitlesel gözaltı politikalarının habercisiydi.”
Bugün, Gulja Katliamı kurbanlarını anıyoruz ve onurları, inançları ve kimlikleri için acı çekenleri onurlandırıyoruz. Uluslararası topluma, Çin’in Uygur halkına karşı devam eden soykırımı ve insanlığa karşı işlediği suçları durdurmak için anlamlı adımlar atması çağrımızı yeniliyoruz. Ayrıca, özellikle İslam İşbirliği Örgütü’nü, Çin’in Uygur Müslümanlarına uyguladığı zulmü açıkça kınayarak ve ezilenlerle birlikte durarak ahlaki sorumluluğunu yerine getirmeye çağırıyoruz.
İletişim:
Contact@uyghurstudy.org
Telif Hakkı Uygur Araştırmaları Merkezi - Tüm Hakları Saklıdır